martes, 21 de febrero de 2017

David (Michelangelo)

David (Michelangelo)

Wikipedia(e)tik
David
David von Michelangelo.jpg
EgileaMichelangelo
Sorrera1501-1504
KokalekuaGalleria dell'Accademia, Florentzia
MaterialaMarmola
Neurriak517 cm
Pisua5.572 kg
David Pizkundeko eskulturaren maisulana da, Michelangelok 1501-1504bitartean zizelatua. Marmol zurian egina dago; 5,17 metroko altuera eta 5,5tonako pisua ditu. Pizkundeko artelan nagusietakoa eta munduko eskultura ospetsuenetako bat da.

Historia

1407 aldean, Florentziako Opera del Duomo-ko arduradunek Itun Zaharreko12 pertsonaien eskultura erraldoiak egitea erabaki zuten, Santa Maria del Fioreko absidearen kanpoaldeko hormabularretan kokatzeko[1]. LehenbizikoaDonatellok egin zuen, 1410eanterrakotazko Josueren irudia; bigarrena,Agostino di Duccioren Herkules izan zen (1463), hau ere terrakotan egina.1464anDaviden eskultura egiteko agindu zitzaion Agostinori, Carraratikekarritako marmol-bloke bat erabiliz. Lanean hasi bazen ere, 1466an uko egion zion proiektuari. 1475eanAntonio Rossellinori eman zitzaion irudia egiteko egindua, baina berak ere bertan behera utzi zuen egitasmoa[2].
Horren ostean, marmol-mokor tzarra 25 urtez egon zen katedraleko lantegiaren kanpoaldean. Azkenik, 1501eanMichelangelok onartu zuen Daviden irudia egiteko erronka. Ordurako, 26 urte besterik ez izan arren, garaiko artistarik famatuena eta hobekien ordaindua zen, Vatikanon egin berria zuen Pietà-ren edertasunari esker. Michelangelok gogo beroz hartu zuen agindua, eta bi urtez jardun zuen lanean, inoren laguntzarik gabe[2].
1504ko urtarrilean, Michelangelok eskultura agertu zuen Opera del Duomo-ko batzordearen eta Pier Soderini Florentziako Errepublikako gonfalonieroaren aitzinean; irudiaren maisutasunak txundidura eta mirespena eragin zituen. Bestalde, 5 tonako estatua katedraleko teilaturaino igotzeari zail iritzirik, Piazza della Signorian kokatzea erabaki zuten, Palazzo della Signoriaren aurrean. Maiatzaren 18an, Opera del Duomo-tik Piazza della Signoria-ra eraman zuten; udan Michelangelok azken ukituak eman zizkion eta irailaren 8an inauguratu zen. Luze gabe, Florentziako Errepublikaren harrotasun, adore eta bertute balioen sinbolo bilakatu zen[2].
Andeatzea saihesteko asmoz, 1873an estatua plazatik kendu eta Galleria dell'Accademian jarri zuten ikusgai[2]1910ean,Piazza della Signoria-n kopia bat ipini zuten.

Eskultura

Bibliako Samuelen I. Liburuan kontatzen denez, David artzain gazteak borroka egin zuen Goliat izeneko filistiar erraldoiaren aurka. Saulek, juduen erregeak, bere jantziak ipini zizkion Davidi soinean, eta baita brontzezko buru-babesa eta bularrekoa ere; baina hark erantzi zituen, ohitua ez zegoelako. Beraz, eskuan habaila eta errekarria beste armarik ez zuela, Goliati aurre egin zion; honek gutxietsi zuen, baina gazteak harri bat hartu, habailaz jaurti, eta kopetan jo zuen filistiarra. Horrela hil zuen erraldoia. Gero, ezpata hartu eta lepoa moztu zion[3].
Michelangelok erraldoari aurre egin baino lehentxeago irudikatu zuen Bibliako heroia, gogoa bildurik eraso egin aurretik. Daviden estuasuna begien espresioan, gihar uzkurtuetan eta zain pilpirakarietan nabarmentzen da[2].


No hay comentarios:

Publicar un comentario